OSMANLI MERKEZİ YÖNETİMİNE TASRANIN DİRENİSİ: ATÇALI KEL MEHMED AYAKLANMASI

2011 Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Cilt 2009/12, Sayı 22

İngilizce öz

Arastırmanın Temelleri: XIX. yüzyıl arsiv kaynaklarına ve dönemin vak’anüvis tarihleriyle
seyahatnamelerine yansıyan Atçalı Kel Mehmed Ayaklanması.
Amacı: Osmanlı merkezi yönetimine tasranın direnisini Aydın’da sosyal eskıyalıgın tipik bir
örnegi olan Atçalı Kel Mehmed Ayaklanması örneginde incelemek.
Veri Kaynagı: Basbakanlık Osmanlı Arsivi Hatt-ı Hümayun Tasnifi Belgeleri ve Basılı
Kaynaklar.
Ana Tartısma: Bir zeybegin liderliginde gerçeklesen ve sosyal eskıyalıgın bir örnegini
olusturan Atçalı Kel Mehmed ve onun yarattıgı ayaklanma merkezi yönetim tarafından nasıl
algılandı? Ayrıca bu ayaklanmanın Aydın’daki ayanlık sistemi üzerinde ne gibi etkileri oldu?
Sonuç: Atçalı Kel Mehmed ayaklanmasının yarattıgı düsünceler Tanzimat Fermanı’na örnek
teskil etmekle birlikte yerel alanda ayan sisteminin geçici de olsa yeniden güçlenmesini olasıkılmıstır.

Anahtar kelimeler