BULANIK KÜMELEME ANALİZİ ILE İSTATİSTİKİ BÖLGE BİRİMLERİNİN (İBBS) MALİ DEĞİŞKENLERE GÖRE SINIFLANDIRILMASI

Avrupa Birliği; üye ülkelerin ulusal kalkınma düzeylerinin yanı sıra, bölgesel kalkınma
politikalarının da geliştirilmesi amacıyla ülkelerin alt bölgelere ayrılarak bölgesel bazda
istatistiklerinin tutulması konusunda çalışmalar başlatmıştır. Bu çalışmalar doğrultusunda
Türkiye’de; Düzey 1, Düzey 2 ve Düzey 3 olmak üzere 3 alt bölgelere ayrılarak, bölgesel
istatistikler toplanmaya ve geliştirilmeye başlanmıştır.
Bulanık Kümeleme yaklaşımı, kümeler birbirinden belirgin bir şekilde ayrılmıyorsa ya da
üyeliklerinde bazı birimler küme üyeliğinde kararsızsa uygun bir yöntem olarak ortaya
çıkmaktadır. Bulanık Kümeler, kümedeki birimin üyeliği olarak tanımlanan 0 ile 1 arasındaki
her birimi belirleyen fonksiyonlardır. Birbirine çok benzeyen birimler aynı kümede
yüksek üyelik derecesine göre yer alırlar. Burada amaç; bu göstergeler bakımından aynı
özellikleri taşıyan homojen il gruplarının tespit edilmesidir.
Bu çalışmada, bulanık kümeleme analizinde sıkça kullanılan bulanık c-ortalamalar (FCM)
yöntemi kullanılarak, İBBS Düzey-2 ve Düzey-3 bölgeleri mali göstergeler yardımıyla
gelişmişlik düzeylerine göre sınıflandırılmıştır. Elde edilen sonuçların, birbirleri ile korelasyonu
incelenmiş ve yorumlanmıştır.