Türkiye'de Sağlık Hizmeti Faaliyetlerinin Performansı Üzerine Bir Değerlendirme: Şehirlerarası Karşılaştırma

Türkiye’de sağlık hizmeti sunumunda il düzeyinde performansların ölçülerek buna göre yapılması gereken iyileştirmelerin tespit edilmesi, ayrıca kaynakların verimli kullanımı açısından sonraki çalışmaları yönlendirmesi amacıyla bu araştırma yapılmıştır. Çalışmada performans ölçüm yöntemi olarak birden fazla girdi ve çıktıyı işleyerek karar birimlerinin göreli etkinliğini ölçebilen Veri Zarflama Analizi (girdi yönelimli) kullanılmıştır. 2012 yılına ait olan veri seti; 2. ve 3. basamak kamu-özel sağlık hizmet sunucularının birleştirilmiş verilerinden oluşmaktadır. 4 adet girdi ve 5 adet çıktı değişkeni kullanılarak 81 ilin etkinlik ölçümü yapılmıştır. Ölçeğe göre sabit getiri varsayımı altında 11 il, değişken getiri varsayımı altında 29 il ve ölçek etkinliği bakımından 12 il etkin çıkmıştır. Etkin olmayan her il için hangi kaynakta ne kadar iyileştirme yapmaları gerektiği tanımlanmıştır. Türkiye’de başta hekim ve hemşire olmak üzere sağlık insangücü dağılımının dengesiz ve atıl yatak sayısının önemli oranda yüksek olduğu tespit edilmiştir. Çalışma sonuçlarına göre öneriler geliştirilmiş, ayrıca bu tür çalışmaların hizmet kalitesi ve finansal performansı kapsayacak şekilde daha mikro bazda da yapılması gerektiği belirtilmiştir.